Phòng loét bàn chân cho bệnh nhân đái tháo đường

Trong những năm gần đây, nền kinh tế Việt Nam đang trên đà phát triển, đời sống xã hội ngày được cải thiện, mức sống trong mỗi gia đình được nâng cao, chế độ ăn không cân đối, nhiều đường, nhiều mỡ, ít vận động là một trong những yếu tố nguy cơ cao gây bệnh đái tháo đường.



Tuy nhiên, điều kiện nâng cao nhận thức cho người dân lại còn nhiều hạn chế khiến cho người bệnh đái tháo đường ngày có nhiều biến chứng về mắt, thận, trong đó vết loét lâu lành ở bàn chân là phổ biến.

Cần làm gì để ngăn ngừa loét bàn chân? Bệnh nhân đái tháo đường cần thực hiện đầy đủ các bước sau:

Phòng bệnh

- Bước khởi đầu là người bệnh phải kiểm sóat đường huyết của mình thật tốt từ chế độ ăn, tập vận động, đến cả uống thuốc theo chỉ địng của bác sĩ từ liều lượng và giờ giấc khi dùng, nếu ta kiểm sóat tốt đường máu sẽ không xảy ra hoặc làm chậm xuất hiện các biến chứng.

- Ngưng hút thuốc để làm giảm nguy cơ biến chứng mạch máu.

- Bệnh nhân có những chứng thần kinh ngoại biên hay tăng áp lực trên lòng bàn chân phải mang giày thích hợp.

- Người bệnh cần được tư vấn những kiến thức tối thiểu về những biến chứng sớm như giảm cảm giác để nhận biết và tự theo dõi một cách chặt chẽ.

- Bệnh nhân có những triệu chứng tăng áp lực lòng bàn chân như đỏ, ấm, cục chai nên mang giày có tấm lót để tái phân lại áp lực.

- Với những vết chai, cục chai lớn cần gọt bớt hoặc cắt đi nhưng cần điều trị bởi bác sĩ chuyên khoa.

- Bàn chân có những biến dạng xương như ngón chân hình búa, cong thì cần phải có đôi giày rộng và sâu hơn, để tránh tì đè trong quá trình mang giày.

- Bệnh nhân có tiền căn lóet bàn chân phải được bác sĩ chuyên khoa đánh giá bệnh nguyên nhân gây lóet để điều trị hoặc phòng lóet tái phát cho thích hợp.

- Những bệnh về da như khô da, nấm da nên được điều trị để tránh bệnh nặng thêm


Chăm sóc bàn chân hằng ngày


-Cần có thói quen kiểm tra chân hàng ngày, sử dụng một tấm gương soi hay cần người khác giúp đỡ.

-Tự kiểm tra hàng ngày theo trình tự từ ngón đến lòng bàn chân, mu bàn chân, bên hông và giữa các ngón.


Giữ chân sạch và khô


- Thường xuyên rửa chân bằng nước ấm, xà phòng có chất tẩy nhẹ, sau đó lau khô, tránh ngâm chân quá lâu, tránh sử dụng hóa chất hay phẫu thuật tại nhà.

- Đối với chân khô làm ẩm bằng các sản phẩm như dầu ô liu hay Vitamine E, dầu quả hạnh, nên tránh các dung dịch hay Pomade giữa các ngón chân, nhưng có thể thoa 1 đến 2 lần mỗi ngày nếu chân quá khô.

- Tránh các thuốc hay mỹ phẩm làm ly giải chất sừng, những chất kích ứng da, chất gây co mạch.

- Cắt hay giũa móng chân theo hình dạng ngón chân, giũa các cạnh bén nhọn, tránh làm tổn thương chân.

- Khi phát hiện những vết nứt ở da, thay đổi màu sắc, những dấu hiệu của những vấn đề mới cần được khám và điều trị ngay.

- Mang vớ nhưng cần chú ý tránh vớ có đường may, nối dầy, chất liệu tốt nhất là cotton hay len.

-Mang giày vừa chân

- Kiểm tra giày mỗi ngày lọai bỏ những vật cứng như cát, sỏi , đinh, vết thủng …


Những điều cần tránh


- Tránh mang giày mũi nhọn, giày cao gót và dép không có quai hậu.

- Không mang vớ chật.

- Khi rửa chân không dùng nước quá nóng vì có thể làm bỏng chân.

- Không dùng máy sấy, đèn, hoặc chai nước nóng sưởi ấm chân.

- Tránh đi chân trần.

- Không bao giờ được tự ý điều trị vết chai chân bằng thuốc trị chai hay bằng dao cạo

- Tránh để tăng cân

- Không hút thuốc
- Không mang đồ trang sức ở chân.

BS.CKI.Trần Quốc Long
Bacsi.com