Ung thư máu (Leukemia) hay còn có tên gọi là Ung thư Bạch Cầu, là ung thư của cơ quan tạo ra các huyết cầu như tủy xương và hệ thống bạch huyết.
Trong ung thư máu các bạch cầu được sản xuất 1 cách nhanh chóng rối loạn tạo ra các bạch cầu bất thường không hoạt động được và các bạch cầu ung thư nầy lần lần xấm lấn đến các hồng cầu và tiểu cầu ngăn chận sản xuất và phá hủy các tế bào nầy.
Nói chung ung thư máu chia làm 2 dạng cấp tính và mản tính.

- Ung thư máu cấp tính có triệu chứng sớm, tiến triển nhanh, nếu không chẩn đoán và điều trị sớm sẽ đưa đến tử vong nhanh.

- Ung thư máu loại mản tính có tiến triển chậm, thường không có hay có ít triệu chứng trong nhiều năm.

Các triệu chứng của ung thư máu thường không rỏ rệt trong thời gian đầu, chỉ tương tự như cảm cúm. Khi triệu chứng trở nên rỏ rệt thì tập trung vào 3 yếu tố:
·
- Nhiễm trùng : do các bạch cầu(có nhiệm vụ chống nhiễm trùng ) bị ung thư

- Thiếu máu : do các hồng cầu bị hủy hoại.

- Chảy máu : do các tiểu cầu bị hủy hoại.

Các triệu chứng thường thấy trong ung thư máu : mệt mỏi thường xuyên,nóng sốt hay bị lạnh run, hay bị nhiễm trùng, nổi hạch(thường ở hạch cổ,nách, háng bẹn ),kém ăn, mất cân, đau nhức các khớp xương,dể bị chảy máu như chảy máu dưới da , chảy máu răng, mũi. Gan và lá lách có thể to ra,. Ở thể cấp tính, nhất là ở trẻ em ( ở trẻ em ung thư máu thuờng ở dạng cấp tính) hay di căn đến não nên có thể có những triệu chứng như nhức đầu, kinh giật, giảm thị giác. nôn, ói..

Chần đoán ( xét nghiệm ) :
Chẩn đoán ung thư máu dựa vào bệnh sử, khám lâm sàng: bác sĩ khám biểu hiện thiếu máu, xem có nổi hạch, chảy máu dưới da, gan lách to v.v.. như nói trên. Chẩn đoán cận lâm sàng như thử máu đếm số lượng các bạch cầu, hồng cầu, tiểu cầu và quan sát hình dạng của các tế bào nầy ở phết máu ngoại biện. Nếu nghi ngờ là ung thư máu thì làm sinh thiết tủy xương để xác định chẩn đoán. Bác sĩ cũng có thể cho làm chọc dò tủy sống để tìm tế bào ung thư trong hệ thần kinh trung ương.

Thêm 1 vài chi tiết về cách phân loại ung thư máu theo loại tế bào bị ung thư :

1/Ung thư máu cấp tính bạch cầu nguyên bào tủy. Là dạng ung thứ máu thường nhất, có thể ở trẻ em và người lớn.
2/ Ung thư máu cấp tính nguyên bào lympho. Đây là dạng ung thư máu thường nhất của trẻ em ( 60-70% ung thư máu ở trẻ em).
3/ Ung thư máu mản tính nguyên bào tủy thường ở người lớn. Đặc tính của loại nầy có bất thường của nhiễm thể gọi là Philadelphia !
4/ Ung thư máu mản tính nguyên bào lympho thường ở ngườì lớn, rất hiếm ở trẻ em. Thường không gây triệu chứng trong nhiểu năm.

Hiện tại các phương pháp điều trị bệnh ung thư máu chủ yếu vẫn là thay tủy xương của người bệnh với tủy xương của một người hiến có tủy xương phù hợp (thích hợp nhất là người có chung huyết thống với người bệnh) để thay thế phần tủy xương đã bị hư hỏng và kích thích sinh ra hồng cầu cũng như kìm hãm sự gia tăng đột biến của bạch cầu.

Đầu năm nay, Viện Huyết học và Truyền máu Trung ương Hà Nội đã tiến hành thành công ca ghép tế bào cho bệnh nhân Nguyễn Thị Lan 21 tuổi, quê Bắc Ninh (sinh viên Trường ĐH Y Hải Phòng)
Ngày 31/5/2008, bệnh nhân được truyền tế bào gốc tạo máu lấy từ người chị gái ruột sau một quá trình điều trị hóa chất giảm các tế bào ung thư.



Sau đó bệnh nhân được truyền 5 đơn vị khối hồng cầu và 5 đơn vị khối tiểu cầu gạn tách từ một người cho bằng phương pháp dùng tia xạ lọc bạch cầu.

Sau năm ngày điều trị bạch cầu bắt đầu giảm và sau 10 ngày lượng bạch cầu đã trở về trạng thái bình thường. Bệnh nhân có biểu hiện sốt và bệnh ghép chống chủ (tế bào được ghép chống lại cơ thể) gan bàn tay và chân nổi nốt đỏ. Bệnh nhân được điều trị thuốc kháng sinh và ức chế miễn dịch trong suốt thời gian điều trị là 100 ngày theo quy định. Xét nghiệm của bệnh nhân đã được gửi sang Viện Sức khỏe Hoa Kỳ với tủy đồ hoàn toàn bình thường, không tìm thấy tế bào ung thư. Bệnh nhân đã xuất viện ngày 10/07 trong tình trạng khỏe mạnh. Hiện tại vẫn đang theo dõi sức khoẻ của bệnh nhân .

Hy vọng sẽ sớm có thêm nhiều cách để điều trị căn bệnh này.