Co giật vì nóng sốt thường xảy ra ở trẻ em trong độ tuổi từ 6 tháng đến 5 tuổi. Co giật không phải là bệnh mà là triệu chứng của một bệnh nào đó, với biểu hiện trẻ tự nhiên cứng người, mắt trợn ngược rồi tứ chi đều co giật trong một khoảng thời gian. Nó hiếm khi để lại di chứng nhưng có thể gây hậu quả nặng nề nếu xử trí sai.

Nếu trẻ từng bị sốt cao co giật, cần trữ sẵn thuốc hạ nhiệt trong nhà.
Khi trẻ đang lên cơn co giật, tuyệt đối không nên đặt trẻ nằm ngửa, không đổ bất cứ thức gì vào miệng. Lúc này, trẻ đã mất phản xạ nuốt, đờm nhớt lại tiết ra nhiều nên các động tác trên có thể gây tắc đường thở, ngạt thở và dẫn đến tử vong.
Các nguyên nhân gây co giật
- Ở trẻ sơ sinh: Trẻ bị ngạt khi sinh do chuyển dạ kéo dài, bà mẹ bị suy thai, xuất huyết. Cơn co giật còn xảy ra ở những trẻ bị hạ canxi (ít gặp), hạ đường huyết, nhiễm trùng nặng, số lần mẹ cho bú quá thưa, viêm màng não.
- Ở trẻ lớn: Thường là co giật do sốt cao (hay gặp ở trẻ 6 tháng đến 6 tuổi). Trẻ thường co giật toàn thân, cơn ngắn. Sau cơn giật, trẻ hoàn toàn tỉnh táo. Nếu sau co giật, trẻ bị mê hoặc giật tiếp cơn khác thì có thể là do bệnh viêm não, màng não.
Ngoài ra, trẻ lớn còn có thể bị co giật do hạ đường huyết, hạ canxi máu, viêm não, xuất huyết não hay màng não, sốt rét thể não, ngộ độc cây mã tiền, thuốc chuột và chì.
Cách xử trí
- Khi trẻ có hiện tượng co giật, người lớn cần bình tĩnh, bế trẻ lên giường hoặc nằm ra sàn cách xa đồ vật cứng. Nới quần áo cho trẻ rộng bớt ra.
Để tránh cho trẻ không cắn dập đầu lưỡi khi bị co giật, có thể đặt vào giữa hai hàm răng trẻ một chiếc đũa bọc giẻ sạch (nếu răng đã cắn chặt thì phải cố cậy răng ra), kịp thời lau sạch rớt dãi ở trong mồm, đồng thời xoay đầu trẻ quay sang một bên, nhanh chóng lấy tay bấm vào nhân trung của trẻ, phần lớn có thể giải toả được do giật.
- Với trẻ co giật do sốt cao, cần cho dùng thuốc hạ nhiệt uống hoặc đặt hậu môn (viên 80 mg với trẻ dưới 1 tuổi, viên 150 mg với trẻ trên 1 tuổi). Bên ngoài dùng khăn mặt thấm nước lạnh đắp lên trán, lấy rượu trắng hoặc cồn 30 - 50% hoặc nước ấm lau khắp người trẻ cho đến khi da đỏ lên. Có thể lấy nước lạnh cho vào lọ thuỷ tinh đặt vào những chỗ như sát cổ, hốc nách, đùi…
- Đưa ngay trẻ đến bệnh viện cấp cứu (dù trẻ đang co giật hay đã hết cơn co giật) để bác sĩ xác định nguyên nhân gây co giật và có biện pháp điều trị thích hợp.
Trẻ sốt cao co giật thường có khuynh hướng tái phát. Nếu trẻ sốt phải theo dõi nhiệt độ 15 phút một lần và hạ sốt cho trẻ. Khi gởi nhà trẻ phải báo cho giáo viên biết trẻ hay bị co giật khi sốt cao. Đối với những trẻ này khi sốt 38oC, nên cho uống thuốc hạ nhiệt, thường trẻ sốt trên 38,5oC mới co giật. Lưu ý, nên luôn trữ sẵn trong nhà thuốc hạ nhiệt đặt hậu môn cho trẻ.