Trong khi chưa có cách điều trị nhanh chóng nào cho bệnh sổ mũi và nghẹt mũi, thuốc kháng histamine và thuốc thông mũi vẫn tiếp tục được sử dụng rộng rãi để giảm dị ứng. Nhưng làm sao bạn biết được thuốc kháng histamine hay thuốc thông mũi có thể làm dịu cơn dị ứng của bạn? Ai nên dùng những loại thuốc giảm dị ứng này và ai tránh nên dùng?

Tại sao thuốc kháng histamine được dùng để giảm nhẹ dị ứng?

Dị ứng xảy ra khi các tế bào miễn dịch của cơ thể sinh ra một chất gọi là histamine phản ứng lại để tiếp xúc với dị ứng nguyên. Histamine là một trong những chất gây ra sự sưng tấy các màng trong mũi làm gia tăng nước nhầy.

Khi histamine được sinh ra trong quá trình phản ứng lại sự dị ứng, bạn sẽ gặp những triệu chứng như sổ mũi, hắt hơi, sưng ống mũi, muốn chảy nước mắt, và nghẹt mũi.

Trong khi thuốc kháng histamine không thể điều trị các triệu chứng dị ứng, chúng chỉ ngăn tác động của histamine và giảm nhẹ dị ứng. Thuốc kháng histamine giúp làm nhẹ bớt những triệu chứng khổ sở như: hắt hơi, ngứa ngái, và chảy nước mũi. Chúng còn giúp giảm nghẹt mũi, các triệu chứng ở da và mắt.

Bác sĩ có thể kê toa thuốc kháng histamine tác dụng ngắn, uống mỗi 4-6 giờ. Còn có những thuốc kháng histamine tác dụng kéo dài, uống mỗi 12-24 giờ.

Khi nào nên uống thuốc kháng histamine để giảm nhẹ dị ứng?

Thuốc kháng histamine sẽ có tác dụng tốt nhất nếu bạn uống trước khi cảm thấy những triệu chứng dị ứng. Nếu uống thường xuyên, thuốc có thể tích lũy trong máu tạo ra tác dụng bảo vệ chống lại các dị ứng nguyên và sự phóng thích histamine.

Tác dụng phụ thường gặp của thuốc kháng histamine là gì?

Tác dụng phụ phổ biến nhất của thế hệ thuốc kháng histamine đầu tiên như là: Diphenhydramine (Sirô ho) và Chlorpheniramine (Chloratrimeton) là thuốc an thần, gây buồn ngủ và khô miệng. Nếu bạn uống những loại thuốc kháng histamine loại an thần này, bạn có thể uống vào ban đêm trước khi ngủ để tránh cảm thấy mệt mỏi vào ngày hôm sau.

Thế hệ thuốc kháng histamine thứ hai như Loratadine (Claritin), Fexofenadine (Allegra), và Certirizine (Zyrtec) thì ít có khả năng gây buồn ngủ và có thể uống vào ban ngày.

Khi nào thuốc thông mũi có ích cho việc làm giảm dị ứng?

Nếu bạn bị sưng nghẹt ống mũi dai dẳng do các cơn dị ứng, thuốc thông mũi có thể làm giảm nhẹ cơn dị ứng.

Thuốc thông mũi làm giảm sự nghẹt mũi và những triệu chứng dị ứng khác bằng cách thắt chặt các mạch máu và làm giảm các chất lỏng thoát qua ống mũi. Thuốc thông mũi có nhiều dạng: thuốc viên, viên nén, thuốc nước, hay thuốc dạng xịt.

Những loại thuốc thông mũi phổ biến bao gồm Pseudoephedrine và Phenylephrine. Những lại thuốc này có tác động tương tự để giảm sưng và nghẹt mũi. Những chất này có thể được uống riêng hay thường là kết hợp với các thuốc khác như thuốc kháng histamine.

Tác dụng phụ của thuốc thông mũi là gì?

Thuốc thông mũi có thể gây bồn chồn, khó ngủ, tăng nhịp tim và huyết áp. Nếu bạn dùng thuốc thông mũi dạng xịt nhiều hơn 3 hay 4 ngày liên tục, chúng có thể có tác dụng ngược gây bệnh viêm mũi. Viêm mũi dẫn đến việc gia tăng sưng và nghẹt mũi.

Có loại thuốc kết hợp nào để làm dịu cơn dị ứng không?

Hiện cũng đã có thuốc kết hợp làm dịu cơn dị ứng. Ví dụ như: Loratadne (Claritin) và Pseudoephedrine (Sudafed) được kết hợp trong một sản phẩm loại không kê toa Claritin-D. Thuốc làm dịu cơn dị ứng này có mặt có lợi của thuốc kháng histamine là ngăn dị ứng ở mũi và khai thông ống mũi bị sưng tắc của thuốc thông mũi.

Trong khi thuốc kháng histamine và thuốc thông mũi là những thuốc giảm nhẹ dị ứng phổ biến, dùng thuốc xịt chứa xteroit (steroid) hiện đang là liệu pháp duy trì có hiệu quả nhất cho chứng viêm mũi dị ứng và hầu như không gây tác dụng phụ với liều dùng khuyến cáo. Những loại thuốc xịt chứa xteroit này thì đặc biệt có hiệu quả trong việc điều trị nghẹt mũi.