Để khắc phục những di chứng trong vận động cho trẻ sau khi bị viêm não, Khoa Nội nhi (BV YHCTTƯ) đã sử dụng phương pháp xoa bóp, châm cứu kết hợp với dùng thuốc đông y để trả lại khả năng vận động cho trẻ bị di chứng.

Phục hồi di chứng viêm não bằng y học cổ truyền

BS Diệp đang xoa bóp cho bệnh nhân bị di chứng do viêm não

Viêm não Nhật Bản không những gây tổn thương về vận động mà còn ảnh hưởng nặng nề về tinh thần, khả năng nghe nhìn, ngôn ngữ, giao tiếp.

Phục hồi các di chứng nhất là di chứng về vận động cho bệnh nhân có thể tự phục vụ cho bản thân, nhanh chóng hòa nhập với cuộc sống là một vấn đề cấp thiết và nhân đạo đang được các bác sĩ Bệnh viên Y học cổ truyền trung ương (BV YHCTTƯ) thực hiện.

Để khắc phục những di chứng trong vận động cho trẻ sau khi bị viêm não, Khoa Nội nhi (BV YHCTTƯ) đã sử dụng phương pháp xoa bóp, châm cứu kết hợp với dùng thuốc đông y để trả lại khả năng vận động cho trẻ bị di chứng.

Bệnh nhi Triệu Thị T. (10 tuổi, ở Nam Định) là trường hợp bị di chứng nặng nhất đang điều trị tại khoa Nội nhi. Đã gần 1 tháng trôi qua, cháu vẫn trong trạng thái hôn mê, liệt tứ chi.

Trước khi nhập viện, T. bị sốt cao 3 ngày, gia đình tự điều trị ở nhà nhưng không hết sốt, đi khám ở BV huyện được chẩn đoán bị viêm lợi. Điều trị 5 ngày không khỏi, cháu được gia đình đưa lên BV Nhi TƯ trong tình trạng hôn mê, liệt nửa người.

Xét nghiệm dịch não tuỷ cho thấy bệnh nhi bị viêm não Nhật Bản. Sau khi trải qua giai đoạn cấp tính, BV Nhi T.Ư đã chuyển cháu T. tới BV YHCTTƯ để phục hồi di chứng liệt tứ chi.

Đến nay, sau 1 tuần được các bác sĩ tích cực chăm sóc, xoa bóp, bấm huyệt, châm cứu hai tay cháu đã cử động được đôi chút. Tuy nhiên đến nay cháu T. vẫn chưa nhận biết được xung quanh.

Bác sĩ Lê Thị Ngọc Diệp – Phó trưởng khoa Nội nhi cho biết để phục hồi được khả năng vận động, bệnh nhân phải trải qua quá trình tập luyện lâu dài và công phu. Đây là một trong những trường hợp viêm não Nhật Bản nặng nhất từ đầu mùa dịch đến nay ở BV Nhi T.Ư.

Tại Khoa Nội nhi đang có 7 bệnh nhân từ gần 1 - 10 tuổi điều trị phục hồi chức năng sau viêm não. Hàng ngày các bác sĩ xoa bóp chân tay bệnh nhi bớt co cứng, đồng thời dùng biện pháp châm cứu để hỗ trợ thêm. TS Đặng Minh Hằng – Khoa Nội nhi cho hay mỗi ngày các cháu được xoa bóp 3 lần, mỗi lần 30 phút giúp máu lưu thông để nuôi dưỡng tứ chi, tránh co cứng cơ, dự phòng cứng các khớp.

Các bác sĩ dùng biện pháp điện châm kết hợp cùng xoa bóp giúp nuôi dưỡng tế bào thần kinh bị tổn thương được tốt hơn, cải thiện tuần hoàn, tăng nuôi dưỡng tại chỗ.

Do viêm não khiến bệnh nhân sốt kéo dài làm cơ thể gầy khô, môi đỏ, táo bón, giảm khả năng thèm ăn, mệt mỏi nên các bác sĩ đã kết hợp thêm với những bài thuốc Lục vị hoàn, sâm linh, bạch truật tán gia giảm tuỳ theo tình trạng bệnh giúp cơ thể bệnh nhi tỉnh táo, kích thích hoạt động tế bào, khả năng thèm ăn...

Qua 10 năm theo dõi và điều trị phục hồi di chứng viêm não, Khoa Nội nhi đã điều trị cho 150 bệnh nhi, trong đó có 62 cháu bị viêm não Nhật Bản. Kết quả nghiên cứu của TS Hằng cho thấy tỷ lệ khỏi hoàn toàn là 10%, đỡ di chứng 70%, để lại di chứng nhẹ là 15% và 5% số bệnh nhi còn lại di chứng vẫn nặng.

Phần lớn bệnh nhân sau 2 tháng điều trị sẽ phục hồi vận động và ngôn ngữ (đi lại và nói được). Bác sĩ Diệp cho biết thêm, khả năng hồi phục vận động của trẻ tuỳ thuộc mức độ tổn thương nặng hay nhẹ.

Đáng chú ý là sau một quá trình dài theo dõi các bác sĩ phát hiện thấy trẻ bị viêm não Nhật Bản nặng bị liệt cứng hồi phục nhanh hơn liệt mềm. Tuy nhiên, với những bệnh nhi đã bị hôn mê sâu kéo dài hoặc di chứng thần kinh khiến trí tuệ sa sút khả năng hồi phục rất ít.

Phương pháp xoa bóp, châm cứu, kết hợp thuốc đông y cho kết quả tốt nhất với bệnh nhân bị viêm não Nhật Bản. Với những loại viêm não khác, khả năng hồi phục kém hơn. Riêng với bệnh viêm màng não mủ, lao màng não tỷ lệ khỏi hoàn toàn thấp và để lại di chứng vĩnh viễn như liệt tứ chi, câm, dính phổi, tim.

Bác sĩ Hằng cho hay, trẻ dưới 6 tuổi được điều trị miễn phí theo quy định của Bộ Y tế. Với những trẻ không thuộc diện trên, kinh phí cho một đợt điều trị trong vòng hai tháng khoảng 5 triệu đồng.

Mới đây Viện Châm cứu T.Ư đã tiến hành thành công phương pháp điện châm để phục hồi các chức năng vận động cho trẻ. Kết quả 39% trẻ khỏi bệnh, 45% còn di chứng nhẹ, còn di chứng vừa chiếm 14%, không còn bệnh nhân di chứng nặng. GS Nguyễn Tài Thu – Viện trưởng Viện Châm cứu T.Ư cho biết nếu được điều trị sớm di chứng thì khả năng phục hồi càng nhanh, bệnh nhân nhỏ phục hồi hiệu quả hơn ở nhóm tuổi lớn.

Theo thống kê của Chương trình tiêm chủng mở rộng, đến nay đã có 214/319 huyện được triển khai tiêm phòng viêm não Nhật Bản cho trẻ từ 1-5 tuổi. Nếu trẻ được tiêm đủ 3 mũi thì khả năng bảo vệ lên đến 15 năm và có hiệu quả 90%.

Hiện Chương trình đang phân bổ 1,2 triệu liều vắc xin viêm não Nhật Bản cho các địa phương tiêm cho trẻ để phòng bệnh. Hà Nội là địa phương triển khai sớm, với 124.000 liều và đã tiêm được trên 81% trẻ trong độ tuổi.

Thái Hà
Việt Báo (Theo_Tien_Phong)